Quen biết nhau không khó! Chỉ cần đúng bối cảnh chúng ta sẽ kết bạn một cách nhanh chóng!

Có bao giờ bạn đến một môi trường mới như trường học mới, nơi làm việc, buổi giao lưu nào đó mà khi nghe một vài người giới thiệu bản thân và bạn phát hiện ra họ cùng trường cũ, cùng quê…hoặc giọng họ có phát âm giống bạn thì bạn sẽ cảm nhận như nào? Sẽ có cảm tình với họ hơn những người trong môi trường đó đúng không? Tôi đoán rằng nếu không phải là một người quá nhút nhát bạn sẽ nhanh chóng làm quen với họ.

Bạn tin không? Chúng ta đều quen biết nhau đấy. Lấy bối cảnh chúng ta cùng học ở một trường nào đó ở nước ngoài và cùng là người Việt Nam, bạn sẽ ưu tiên làm quen với tôi hay là với những người xa lạ xung quanh?

Điều này là một tâm lý rất bình thường, khi ta đến một vùng đất mới, mọi thứ lạ lẫm với ta. Nhưng bỗng nhiên ta gặp một người có mối liên hệ như cùng quê, cùng trường học cũ…hoặc cùng quốc tịch nhưng chưa bao giờ quen nhau. Tự nhiên ta cảm nhận là họ rất thân thiết. Hiệu ứng tâm lý này là gì vậy? Chúng ta cùng tìm hiểu nhé!

Hiệu ứng quen thuộc và Sự tương đồng thu hút

Tâm lý học chứng minh rằng chúng ta bị thu hút bởi những người có điểm tương đồng với mình (về thái độ, bối cảnh, nền tảng văn hóa). Việc có chung một xuất phát điểm khiến bạn tin rằng người đó có chung thế giới quan với mình, từ đó rút ngắn khoảng cách tâm lý rất nhanh. Khi chúng ta cảm thấy mình đang hòa hợp, chúng ta thấy có sự kết nối và có cảm giác an toàn. Là con người, chúng ta ai cũng khát khao cảm giác đó và luôn tìm kiếm nó.

Nhu cầu được hòa hợp của chúng ta thì không dựa trên lý trí, nó tồn tại bất biến trong mỗi con người ở mọi nền văn hóa.

Đôi khi, cảm giác hòa hợp xảy đến một cách tình cờ. Không phải ai chúng ta cũng quen trong làng xóm mình, nhưng khi ra tỉnh, thành phố, bạn có thể gặp ai đó cùng làng mình và lập tức cảm thấy có sự kết nối với họ.

Chúng ta cũng không quen biết tất cả mọi người trong tỉnh, thành phố mình, nhưng khi đi khắp đất nước, bạn cảm thấy một mối liên hệ đặc biệt với những người đồng hương. Hãy thử đi du lịch nước ngoài, và bạn sẽ đột nhiên cảm thấy có sự kết nối với những người cùng quốc tịch mà bạn gặp trên đường.

Tôi nhớ cũng trong chuyến đi của mình tới Đài Loan. Một hôm tôi đang đứng ở khu du lịch nổi tiếng cho phép thả đèn trời, tôi cũng đang nói chuyện với vợ mình và muốn mua đèn trời thì một giọng nói của một chủ cửa hàng ở đó vang lên, chúng tôi liền quay lại và bắt chuyện.

Ngay lập tức tôi cảm thấy có sự kết nối với người ấy, chúng tôi nói cùng một thứ ngôn ngữ và hiểu cùng một thứ ngôn ngữ. Là một du khách đến trong một đât nước xa lạ, trong khoảnh khắc đó tôi cảm thấy mình như được hòa hợp, và vì lý do đó tôi tin tưởng người ấy hơn bất kỳ người bán hàng nào khác.

Hiệu ứng “In-group” (Thiên vị người cùng nhóm)

Con người có xu hướng cảm thấy gần gũi, tin tưởng và thiện cảm hơn với những người thuộc cùng một nhóm với mình, dù sự liên hệ đó rất nhỏ.

• Cùng quê.
• Cùng trường học.
• Cùng ngành nghề.
• Cùng sở thích.
• Thậm chí cùng ngày sinh hoặc cùng tên.

Khi ở một môi trường xa lạ, não bộ càng nhạy cảm với những dấu hiệu “người giống mình”, vì chúng tạo cảm giác an toàn và quen thuộc. Đây là lý do lớn nhất. Con người có xu hướng tự nhiên là phân chia thế giới thành “nhóm của mình” (in-group) và “nhóm khác” (out-group).

Khi ở quê nhà, “nhóm của bạn” có thể rất hẹp (chỉ gồm bạn bè thân thiết).

Nhưng khi đến một vùng đất hoàn toàn mới, định nghĩa về “nhóm của mình” tự động mở rộng ra. Lúc này, bất kỳ ai có chung một đặc điểm nhận dạng với bạn (như cùng quê, cùng trường cũ) sẽ lập tức được bộ não xếp vào nhóm “người nhà”. Bạn sẽ vô thức nảy sinh thiện cảm, sự tin tưởng và cảm giác thân thuộc với họ hơn hẳn người bản địa.

Bối cảnh giảm thiểu rủi ro

Quen biết không có rào cản

Hiệu ứng này chỉ ra rằng chúng ta có xu hướng thích những gì quen thuộc với mình. Dù bạn chưa từng quen người này, nhưng giọng nói (địa phương), phong cách, hay những ký ức về trường cũ, quê hương mà họ mang theo là những thứ bạn đã tiếp xúc từ lâu. Sự quen thuộc từ hoàn cảnh của họ kích hoạt cảm giác dễ chịu và an toàn trong bạn.

Khi đến một vùng đất mới, mức độ bất an và “đề phòng” của bạn tăng cao do mọi thứ xung quanh đều mơ hồ. Sự xuất hiện của một người “cùng gốc rễ” hoạt động như một chiếc phao cứu sinh, giúp bộ não của bạn giảm bớt sự lo âu, khiến bạn cảm thấy họ thân thiết hơn mức bình thường.

Trải nghiệm bản thân

Nhiều năm về trước tôi có dịp du lịch tự túc ở Đài Loan, đó là lần đầu tiên tôi được sang nước ngoài. Mọi thứ lúc ấy rất mới mẻ với tôi. Vùng đất mới, con người khác, ngôn ngữ lạ lẫm. Tôi không biết không hiểu bất cứ thứ gì ở đây,

Vào buổi tối đầu tiên, tôi và vợ lang thang chợ đêm để tìm đồ ăn. Ở đó, thức ăn rất đa dạng tôi không biết chọn gì để ăn, vừa đi dạo vừa hỏi vợ “Chúng mình nên ăn gì bây giờ nhỉ? Nhiều đồ lạ quá”. Rồi bỗng nhiên, bên cạnh tôi vang lên một giọng nói: “Anh chị ăn gì em làm cho”. Ôi lúc đó, tôi có cảm giác thật thân thương, ấm lòng, ở xứ người tôi lại nghe được giọng nói của đồng bào mình. Tôi nhanh chóng đi đến nói chuyện và biết bạn ấy là cô dâu Việt Nam lấy chồng Đài Loan.

Hôm đó, chúng tôi đã chọn món ăn Đài Loan theo tư vấn của bạn ấy và chúng tôi khá hài lòng với sự lựa chọn của mình, đồ ăn khá hợp khẩu vị. Ngoài ra, bạn ấy còn chia sẻ với chúng tôi một số kinh nghiệm và cách du lịch hợp lý ở Đài Loan. Tôi rất cảm ơn những lời chia sẻ của bạn ấy và tôi vẫn luôn ấn tượng với kỷ niệm ấy dù sau này tôi có cơ hội đi các nước khác nữa.

Tóm lại: Bộ não của chúng ta rất nhạy bén. Giữa một nơi xa lạ, nó sẽ chủ động tìm kiếm những “tín hiệu an toàn”. Một người đồng hương hay đồng môn chưa từng quen chính là một tín hiệu an toàn hoàn hảo, khiến bạn có cảm giác như gặp lại tri kỷ từ kiếp nào.

Bạn có vừa trải qua một trải nghiệm như vậy ở một nơi xa lạ không?